Federale rechtbank heft verbod op rechts-extremistisch tijdschrift Compact” op!
De Federale Administratieve Rechtbank heft het verbod op het rechts-extremistische tijdschrift ‘Compact’ op, ondanks zorgen over de inhoud ervan.

Federale rechtbank heft verbod op rechts-extremistisch tijdschrift Compact” op!
In een belangrijke uitspraak heeft de Federale administratieve rechtbank in Leipzig Het verbod op het rechts-extremistische tijdschrift ‘Compact’ werd opgeheven. De achtergrond van dit besluit is het oorspronkelijke verbod dat in juni 2024 werd opgelegd door de toenmalige minister van Binnenlandse Zaken Nancy Faeser (SPD). Dit verbod werd gerechtvaardigd met de beschuldiging dat het tijdschrift fungeerde als “centrale spreekbuis voor de rechts-extremistische scene”.
Het belangrijkste doel van het proces was om duidelijk te maken of de inhoud van het tijdschrift onder de persvrijheid en de vrijheid van meningsuiting viel, dan wel ongrondwettelijk was en daarom een concrete bedreiging vormde. De rechters van de 6e Senaat gingen ervan uit dat de besproken inhoud problematisch was, maar niet zo gevaarlijk dat deze het tijdschrift vormde. Dit betekent dat de persvrijheid in dit geval zwaarder weegt dan het verbod.
Een blik op de achtergrond
“Compact” Magazin GmbH, opgericht in 2010 en gevestigd in Stößen, Saksen-Anhalt, is al lange tijd het middelpunt van het Bureau voor de Bescherming van de Grondwet. Volgens hun inschatting werd de GmbH eind 2021 geclassificeerd als een bevestigde rechts-extremistische organisatie. Het tijdschrift heeft een oplage van 40.000 exemplaren en de bijbehorende online tv-zender haalt tot 460.000 clicks per video. Hoofdredacteur Jürgen Elsässer spande een rechtszaak aan tegen het verbod, wat uiteindelijk leidde tot de uitspraak van de rechtbank.
De afgelopen jaren hebben rechtbanken steeds strengere normen toegepast bij het beoordelen van inhoud die grenst aan ongrondwettelijk. De rechters oordeelden dat een centrale vraag in de procedure was of een persproduct verboden kon worden op grond van de Associatiewet. Voor de rechtbank was dit geen probleem, aangezien er geen duidelijk bewijs was van een onmiddellijke dreiging uit de publicaties.
Politieke en sociale reacties
Het politieke landschap reageerde gemengd op het vonnis. De Duitse Vereniging van Journalisten (DJV) verklaarde dat dit besluit “van fundamenteel belang” was, terwijl Reporters Without Borders (RSF) opmerkte dat de uitspraak centrale vragen over de persvrijheid raakt en een verstrekkend signaaleffect kan hebben. Vertegenwoordigers van het tijdschrift blijven beweren dat zij geen subversiestrategie volgen en dat hun uitspraken onder de vrijheid van meningsuiting vallen.
Naast de controverse rond het tijdschrift blijft het onderwerp rechts-extremisme op internet zeer actueel. Een actuele Brochure van het Federaal Bureau voor de Bescherming van de Grondwet beschrijft hoe internet kan fungeren als motor voor rechts-extremistische radicalisering. Platformen als Facebook, X (voorheen Twitter) en Telegram fungeren als belangrijke kanalen waarlangs rechts-extremistische content wordt verspreid en nieuwe volgers worden geworven.
Samenvattend laat de opheffing van het verbod op ‘Compact’ zien hoe complex de relatie tussen persvrijheid en de strijd tegen extremistische ideologieën is. Hoewel de uitspraak een belangrijke overwinning voor het tijdschrift betekent, blijft de samenleving uitgedaagd om de uitdagingen van de digitale ruimte en radicalisering aan te pakken. Hier is een goede hand nodig om een evenwicht te vinden tussen vrijheid en veiligheid.