De klimaatcrisis dreigt: het Planetary Health Diet als een nieuw antwoord!

De klimaatcrisis dreigt: het Planetary Health Diet als een nieuw antwoord!

De huidige voedselproductie levert een belangrijke bijdrage aan de klimaatcrisis: zij is verantwoordelijk voor ongeveer 30% van de mondiale uitstoot van broeikasgassen, volgens een nieuw rapport van de EAT-Lancet Commissie. Zelfs bij een grootschalige energietransitie zal duidelijk worden dat voedselsystemen nauwelijks in staat zijn de opwarming van de aarde tot 1,5 graad te beperken. Johan Rockström, directeur van het Potsdam Institute for Climate Impact Research, benadrukt de urgentie van het transformeren van voedselsystemen voor een veilig klimaatsysteem. Een goede stap in deze richting zou deze kunnen zijn Planetair gezondheidsdieet die, als deze op grote schaal wordt toegepast, elk jaar wereldwijd ongeveer 15 miljoen voortijdige sterfgevallen zou kunnen voorkomen.

Wat houdt dit dieet in? Het Planetary Health Diet is afhankelijk van een rijke verscheidenheid aan voedingsmiddelen: veel fruit, groenten, volle granen, noten en peulvruchten, vergezeld van een matige consumptie van dierlijke producten, terwijl de consumptie van rood vlees beperkt moet worden tot een portie van 100 ml per week. Dit is in overeenstemming met de aanbevelingen van de EAT-Lancet-commissie, die oproept tot een vermindering van 53% van de niet-CO2-broeikasgassen uit de landbouw, voornamelijk uitgestoten door herkauwers. Het aanpassen van diëten kan de uitstoot van broeikasgassen in de voedingssector met wel 15% verminderen, aldus het rapport.

Rolmodellen en eisen

De aanbevelingen van de Commissie zijn gebaseerd op de overtuiging dat een klimaatneutraal voedselsysteem in principe mogelijk is, maar enorme investeringen en inspanningen vergt. Naast de overstap naar plantaardige diëten roept het rapport ook op tot het terugdringen van voedselverlies en -verspilling en het bevorderen van duurzame landbouwpraktijken. Luidruchtig Boodschapper van het Zwarte Woud De huidige landbouwnormen zijn ontoereikend om de grenzen van de planeet te handhaven, en de toeleveringsketens hebben fundamentele hervormingen nodig.

Een ander interessant aspect van het rapport is de voorspelling dat in 2050 vrijwel iedereen toegang zou kunnen hebben tot gezond, cultureel passend voedsel als landen wereldwijd samenwerken. De visie van de Commissie heeft tot doel ervoor te zorgen dat 9,6 miljard mensen voedzaam en rechtvaardig kunnen eten, zonder het milieu verder te beschadigen. CNN meldt dat een heroverweging van de voedselproductie en -distributie noodzakelijk is om deze doelen te bereiken.

Veranderingen op de lange termijn

In een dergelijk scenario zouden de voedselprijzen met ongeveer 3% kunnen dalen. Tegelijkertijd roept de Commissie op om subsidies voor vlees en zuivel te verleggen naar plantaardig voedsel en om ongezond voedsel te belasten. De ervaring leert dat er weerstand vanuit de vlees- en zuivelindustrie te verwachten is, vergelijkbaar met eerdere rapporten. Een heroverweging is dringend nodig in de samenleving, en vooral onder de rijkste 30%, die verantwoordelijk is voor meer dan 70% van de milieueffecten van de voedselproductie.

Een veilig en duurzaam voedselsysteem vereist niet alleen een verandering in de eetgewoonten van individuen, maar ook een collectief engagement voor eerlijke arbeidsomstandigheden en de steun van kleine boeren. De EAT-Lancet Commissie werkt aan regionaal op maat gemaakte voedingsaanbevelingen om tegemoet te komen aan de behoeften van verschillende culturen en bevolkingsgroepen. De uitdaging is groot, maar het potentieel mag niet worden onderschat: het is geheel aan ons om er iets van te maken!