Eerste geval van vogelgriep aan het Bodenmeer: schok voor pluimveehouders!
Een zwaan aan de Bodensee testte positief op het H5N1-virus. Lees meer over de impact op wild en gekweekt pluimvee.

Eerste geval van vogelgriep aan het Bodenmeer: schok voor pluimveehouders!
Er is reden tot bezorgdheid aan het Bodenmeer: een zwaan testte positief op het beruchte H5N1-virus. Het karkas werd eind oktober gevonden in Unteruhldingen en het resultaat werd op 10 november bevestigd door het Friedrich Loeffler Instituut (FLI). Deze ontdekking is alarmerend omdat het het eerste bevestigde geval van vogelgriep bij een wilde vogel in de regio is. De FLI en het veterinaire bureau classificeren het risico voor de pluimveehouderij en andere vogelpopulaties als zeer hoog. Pluimveehouders moeten zich dringend aan veiligheidsmaatregelen houden en contact tussen wilde vogels en hun gedomesticeerde pluimvee vermijden om de verspreiding te voorkomen.
De afgelopen maanden heeft de vogelgriep zich steeds meer verspreid in Duitsland, vooral in de oostelijke en noordelijke regio's. Sinds begin september zijn op verschillende pluimveebedrijven verschillende besmettingen vastgesteld, waardoor honderdduizenden dieren zijn gedood om het virus in te dammen. Vooral een boerderij in Baden-Württemberg werd getroffen, waar 15.000 dieren werden gedood. In deze regio zijn in totaal vier bevestigde gevallen bij wilde vogels gedetecteerd. Zelfs als de situatie ernstig is, is er volgens de FLI momenteel geen sprake van een verhoogd risico voor de bevolking.
Risico's en overdrachten
Het H5N1-virus, beter bekend als de vogelgriep, kan ook andere zoogdieren infecteren, waaronder mensen, en vertoont vaak ernstige of zelfs dodelijke symptomen. De afgelopen jaren zijn wereldwijd sporadische menselijke infecties gemeld, meestal na contact met besmet pluimvee. Uit de CDC blijkt bijvoorbeeld dat het huidige risico voor de volksgezondheid in de Verenigde Staten als laag wordt beschouwd, hoewel sommige gevallen tot mildere ziekten hebben geleid. Maar het virus herbergt nog steeds een bedreigende dodelijkheid, waardoor het een uitdaging is voor de gezondheidsautoriteiten.
Het H5N1-virus heeft zich ontwikkeld in de wilde vogelpopulatie en is sinds 2018 de dominante stam onder de vogelgriepvirussen. Het kan zich snel verspreiden onder pluimvee en wilde vogels, wat ernstige gevolgen kan hebben voor dierenpopulaties over de hele wereld. De Wereldgezondheidsorganisatie heeft gedocumenteerd dat er tussen 2003 en februari 2025 972 bevestigde gevallen van H5N1 bij de mens waren, resulterend in 468 sterfgevallen. Deze bezorgdheid wordt versterkt door de detectie van een zorgwekkende mutatiegebeurtenis in december 2024, waardoor de mogelijkheid toeneemt dat het virus de overdraagbaarheid ervan op mensen zou kunnen vergroten.
Publieke voorzorgsmaatregelen
Volksgezondheidsinstellingen adviseren om zieke wilde vogels niet zelf aan te raken, maar deze te melden bij de verantwoordelijke veterinaire dienst. De veiligheid van pluimveebedrijven moet de hoogste prioriteit hebben. Iedereen die met vogels werkt of in contact komt, moet persoonlijke beschermingsmiddelen gebruiken. Een verantwoorde omgang kan de gezondheid van mens en dier helpen beschermen en de verspreiding van het virus voorkomen.
Hoewel er momenteel in Duitsland geen bevestigde gevallen van H5N1 bij mensen zijn, is het belangrijk om waakzaam te blijven. De situatie verandert voortdurend en nauwe samenwerking tussen boeren, autoriteiten en het gezondheidszorgsysteem is van cruciaal belang om mogelijke uitbraken tijdig te identificeren en te bestrijden. Het risico op zoönotische overdracht blijft daarom een belangrijk vraagstuk voor de toekomst.
Voor meer informatie over het H5N1-virus en de effecten ervan op mens en dier kunnen lezers de Wikipedia-pagina bezoeken. De CDC biedt ook regelmatig bijgewerkte informatie en statistieken over dit onderwerp.