Ludwigshafen: Nieuwe verpakkingsbelasting: kans of last voor burgers?

Ludwigshafen: Nieuwe verpakkingsbelasting: kans of last voor burgers?

In Ludwigshafen zorgt een nieuw voorstel voor ophef in de politiek: de invoering van een belasting op wegwerpverpakkingen. Het doel van deze maatregel is om extra inkomsten te genereren en tegelijkertijd een prikkel te creëren om duurzamere verpakkingen te gebruiken. De discussie over de voor- en nadelen van deze belasting wordt zeker gecompenseerd door het succes van de bestaande ‘tassenbelasting’ als voorbeeld, die ook probeerde het bewustzijn van milieuvriendelijke alternatieven te vergroten. Er wordt ook verwezen naar het populaire gebruik van herbruikbare verpakkingen op de wekelijkse markten, dat in delen van de stad al goed wordt ontvangen.  De Rijn-Palts meldt dat het onderwerp niet alleen lokaal relevant is, maar ook grote veranderingen zou kunnen teweegbrengen in de manier waarop in Duitsland met verpakkingen wordt omgegaan.

Maar wat zit er precies achter het voorstel voor een verpakkingsbelasting? Volgens de Duitse Verpakkingswet (VerpackG) moeten fabrikanten van verpakkingen die producten bevatten sinds 1 juli 2022 hun verpakkingen registreren in het centrale register LUCID. Met name herbruikbare verpakkingen worden als een aparte categorie behandeld en zijn bedoeld om de milieu-impact van wegwerpverpakkingen, zoals deze, te helpen verminderen Federaal Milieuagentschap uitgelegd. Herbruikbare verpakkingen hoeven niet duurder te zijn dan wegwerpversies, waardoor een erkend stimuleringssysteem ontstaat.

Rechtsgrondslag en EU-vereisten

In juridisch kader vormt de beslissing van het Federale Constitutionele Hof (BVerfG) van 27 november 2024, die onder bepaalde voorwaarden een gemeentelijke verpakkingsbelasting toestaat, een mijlpaal. Vóór dit besluit was een dergelijke belasting niet toelaatbaar. De definitieve goedkeuring voor een statuut voor verpakkingsbelasting in Ludwigshafen moet, zoals uit de huidige ontwikkelingen blijkt, ook worden verleend door het Ministerie van Financiën en het Ministerie van Lokaal Bestuur, waartoe ook de Gemeenten van Noord-Rijnland-Westfalen uitleggen. Er zijn tekenen van een langzame maar gestage aanpassing aan de nieuwe regelgeving, vooral met betrekking tot de komende EU-regelgeving, die vanaf 12 augustus 2026 van toepassing zal zijn.

De nieuwe EU-Verpakkingsverordening, die de EU-Verpakkingsrichtlijn 94/62/EG vervangt, introduceert verplichte navul- en hergebruikvereisten voor de horeca. Tegen 2028 moeten einddistributeurs ervoor zorgen dat er ook persoonlijke containers worden aangeboden en dat daarvoor geen hogere prijzen kunnen worden gevraagd. Dit zou het verpakkingslandschap in Duitsland aanzienlijk kunnen veranderen en zou bedrijven ertoe moeten aanzetten om op te letten.

Globaal genomen is het duidelijk dat Ludwigshafen niet alleen een voorbeeld wil stellen door een verpakkingsbelasting in te voeren, maar ook actief wil bijdragen aan het terugdringen van wegwerpverpakkingen. De komende maanden kunnen cruciaal zijn om te bepalen hoe dit debat zich ontwikkelt en welke concrete maatregelen uiteindelijk worden genomen. Gezien de karakteristieke ontwikkelingen van de afgelopen jaren is het duidelijk: de tijd voor verandering is nu en er zou binnenkort iets in beweging kunnen komen in Ludwigshafen.